راه مدنیت: محمد اشرف غنی؛ رییسجمهور پیشین افغانستان، در اعلامیهای تازه بهدنبال تنشهای اخیر میان افغانستان و پاکستان، مساله خط دیورند را محور سخنان خود قرار داده و آن را «میراث استعماری بریتانیا» خوانده که در قرن بیستویکم نیازمند بازنگری عقلانی است.
غنی گفته که اسناد تاریخی متعددی از منابع بریتانیایی درباره دیورند بررسی کرده و نتایج آن را در پادکستهای آینده با مردم در میان خواهد گذاشت.
او سه نکته اصلی را برای دو سوی خط دیورند «روشن و فوری» دانسته است:
1. پیوند ناگسستنی مردمان دو سوی خط: احساسات، رنج و شادی مردم افغانستان با مردم خیبرپختونخوا و بلوچستان از هم جداشدنی نیست.
2. نقض مکرر دیورند از سوی پاکستان: او یادآور شده که مقامهای پاکستانی در پنجاهسال گذشته خود بارها این خط را نقض کرده و در امور داخلی افغانستان مداخله کردهاند.
3. لزوم راه حل قرن بیستویکمی: غنی تاکید کرده که گشودن گره دیورند بدون تصمیم آزاد جرگههای مردمان آن سوی خط ممکن نیست.
رییسجمهور پیشین در ادامه هشدار داده که تهدید به جنگ و ویرانی «نشانه قدرت نیست؛ بل نشانه نبود تدبیر است» یادآور شده که خشونت، پیش از همه دامنگیر مردم دو سوی دیورند خواهد شد.
غنی در بخش دیگری از اعلامیهاش، بر ضرورت عقل جمعی، وحدت ملی و نظام مشروع تاکید کرده و گفته است: «قدرت وسیله است، نه هدف. هدف باید خدمت به مردم و ایجاد نظام عادلانه باشد.»
او همچنین با اشاره به همزمانی دو مناسبت تاریخی (سیصدمین سال تاسیس دولت معاصر افغانستان و صدمین سال ایجاد پاکستان در سال ۲۰۴۷) پرسیده است که آیا دو کشور باز هم رنج نیمقرن گذشته را تکرار خواهند کرد یا مسیر همکاری را در پیش میگیرند.
در پایان، اشرف غنی افغانستان را دارای ظرفیتهای فراوان خوانده و بر امید به آیندهای باثبات و مبتنی بر تدبیر تاکید کرده و نوشته: «لکه څنګه چې لمر په دوو ګوتو نه پتېږي، همداسې له دوی سره په دې بهیر کې زموږ د ځينو کړیو اړیکي هم د پټېدو نه دي.»
«همانگونه که خورشید را نمیتوان با دو انگشت پنهان کرد، روابط برخی از حلقههای داخلی ما با آنان نیز پنهانکردنی نیست.»
منیژه کابلی
