
کارزار مشترک «پارسیگویان»؛ مقابلهٔ جمعی با عادیسازی تبعیض و خشونت علیه زنان
سه فعال مدنی و فرهنگی افغانستان با راهاندازی کارزار «پارسیگویان» و انتشار پیامهای ویدیویی، به دنبال طرح دوبارهٔ مسالهٔ عادیشدن خشونت و تبعیض علیه زنان هستند
فراتر از خبر: سه فعال مدنی و فرهنگی افغانستان، در قالب حرکتی مشترک به نام «پارسیگویان»، کارزار تازهای را برای مقابله با آنچه «عادیشدن خشونت علیه زنان» میخوانند، راهاندازی کردهاند.
شهبانو نوری، فرح مصطفوی و آزیتا نظیمی، بانیان این حرکت با ارسال بیانیهای همراه با چند پیام ویدیویی کوتاه به روزنامه «راه مدنیت»، هدف این کارزار را جلوگیری از تبدیلشدن محدودیتها و محرومیتهای کنونی زنان به یک باور پذیرفتهشده در نسل آینده عنوان کردهاند.
از محکومیتهای کلیشهای تا افشای خشونت پنهان
در سالهای اخیر، بخش بزرگی از واکنشها به وضعیت زنان افغانستان در قالب بیانیههای رسمی یا محکومیتهای مقطعی خلاصه شده؛ رویکردی که به باور بسیاری از آگاهان امور، در برابر تداوم محدودیتها، کارایی خود را تا حد زیادی از دست داده است. اما این کارزار تلاش دارد از این چارچوب سنتی فاصله بگیرد.
در متن منتشرشده از سوی این حرکتِ متشکل از (پارسی گویان، مکتب انتقادی، جنبش آزادی برای زنان و سازمان آوای زنان) آمده که محدودیت در دسترسی به آموزش، آزادی و حق انتخاب، نباید بهعنوان وضعیت طبیعی برای دختران افغانستان تلقی شود.
بانیان این کارزار تاکید کردهاند که رویکرد آنها فراتر از محکومکردنهای معمول است و بر شناسایی، نامبردن و افشای اشکال پنهان و آشکار خشونت تمرکز دارد. از منظر جامعهشناختی، این رویکرد بر این فرض استوار است که خشونت پیش از آنکه در ساختارها تثبیت شود، از طریق سکوت و تکرار در فرهنگ عمومی عادیسازی میشود.
چرخش به سوی روایتهای کوتاه و عمومی
بر اساس فراخوان این حرکت، از شهروندان، خبرنگاران، هنرمندان، فعالان مدنی و مدافعان حقوق بشر دعوت شده است تا با ضبط و انتشار ویدیوهای کوتاه حداکثر ۳۰ ثانیهای، یکی از مصادیق خشونت علیه زنان را روایت یا تحلیل کنند. برگزارکنندگان این کمپاین میگویند هدف از این شیوه، ایجاد یک گفتوگوی عمومی و شکستن سکوت پیرامون نابرابریهای روزمره است.
انتخاب قالب ۳۰ ثانیهای و درخواست مشارکت از طیفهای مختلف جامعه؛ بهویژه مردان، هنرمندان و روشنفکران، نشاندهندهٔ تلاشی برای بیرون آوردن مسالهٔ زنان از یک دغدغهٔ صرفا صنفی یا زنانه و تبدیل آن به یک پرسش عمومی است. همزمان با انتشار این فراخوان، پیامهای ویدیویی کوتاهی نیز از سوی برگزارکنندگان در توضیح ابعاد این برنامه منتشر شده است.
نبرد بر سر حافظهٔ نسل آینده
آنچه این کارزار را از یک خبر ساده فراتر میبرد، تمرکز آن بر «بیننسلی بودن» پیامدهای وضعیت کنونی است. برگزارکنندگان این حرکت در پیام خود تصریح کردهاند که دغدغهٔ اصلی آنها جلوگیری از نهادینهشدن این نگاه است که اطاعت را فضیلت و نابرابری را حق طبیعی بداند.
این کارزار که با هشتگهای «تا آگاهی و آزادی از اسارت» و «خشونت علیه زنان را متوقف کنید» در شبکههای اجتماعی آغاز به کار کرده، در واقع آزمونی است برای سنجش میزان واکنش جامعه در برابر تداوم اعمال محدودیتهای گسترده و تبعیض سیستماتیک علیه زنان در افغانستان.
با این حال، پرسش اصلی این است که آیا روایتهای کوتاه و کارزارهای آگاهیبخش میتوانند در برابر روندی که سالهاست در لایههای مختلف جامعه ریشه دوانده، تاثیرگذار باشند؟ عادیشدن محدودیتها تنها به تکرار آنها مربوط نمیشود؛ بلکه به تغییر تدریجی نگاه جامعه نسبت به حقوق زنان نیز ارتباط دارد. از همین رو، مقابله با این روند نیازمند چیزی فراتر از اعتراض به رویدادهای روزمره است؛ نیازمند طرح پرسشهایی درباره باورها، ارزشها و برداشتهایی است که تبعیض را توجیه میکنند.




